Iceland´s Revolution

Submitted by admin on Fim, 07/04/2016 – 17:24Höfundur: Viðar Þorsteinsson

A protest in Reykjavik in 2010. Skarphéðinn Þráinsson / Flickr.jpg

The Icelanders put the bankers in jail. The Icelanders crowdsourced a new constitution. The Icelanders refused to bail out the banks. The Icelanders held a national referendum on sovereign debt. Anyone with a mild interest in current events has come across these claims, spread for years by online memes and snappy editorials.

In reality, however, the responses to the 2008–9 Icelandic banking crash were only modestly progressive and failed to bring about any kind of shift to the left. They have also been much more contested locally than most international media accounts reflect.

Iceland’s famed but ambiguous policies of debt management have only been partially carried out by the country’s left parties. In some cases, debt-relief policies have been outright reactionary in their upward redistribution of wealth.

Remarkably, popular sentiment against banking and indebtedness has not been channeled into building any long-term prospects for the Icelandic left. Rather, the country’s establishment parties have successfully promoted their own weak measures against mortgage plight to recover from the loss of trust they suffered following the crash.

The Icelandic left is itself partly to blame for this, having failed to make homeowner and student debt a campaign issue of its own, thus leaving debtors’ plight vulnerable to opportunist use by the same political forces that presided over the country’s hyper-financialization and disastrous bust in the 2000s.

Iceland’s principal left political party, the Left-Green Movement, enjoyed a historic electoral victory and promising ascendance to a coalition government in 2009. But the Left-Greens’ failure to engage the debt question and formulate an egalitarian debt politics harmed the party and hamstrung the effort to build a strong left alternative in post-crash Iceland.

Perhaps most disastrously, its leadership not only refused to mobilize the party around the intense popular opposition to the infamous “Icesave” accords with the United Kingdom and Netherlands, but tragically came to be more closely associated, through the person of then-party chairman Steingrímur J. Sigfússon, with the Icesave fiasco than any other party in the country.

Above all, the Icelandic experience reveals the urgency of finding an egalitarian and redistributive approach to debt politics; one which can relay popular sentiment without falling into nationalism, limiting itself to superficial reform, or making the finance sector a scapegoat for the systemic failures of capitalism.

The Boom Years

During the 1930s, a durable political arrangement emerged in Iceland by which contesting social forces would rally behind three, and eventually four, parties. In addition to the party of capital, the Independence Party, there would be an agrarian party, the Progressive Party, and a party for wage laborers, the People’s Party, which morphed in the late 1990s into the Social Democratic Alliance.

The social-democratic People’s Party, however, like its sister labor parties all over the European continent, could not prevent the emergence of a Moscow-aligned Communist rival, which was founded in 1930. Repeatedly merging with dissident elements of the chronically emaciated People’s Party, the Communists wielded a strong influence in Iceland compared with the Scandinavian countries through the Icelandic Socialist Party (1938–1968) and later the People’s Alliance (1968–1998).

Though the country contained formidable unions and a strong communist presence, and government policies gravitated towards the Nordic welfare model, the key to understanding twentieth-century Icelandic politics is to recognize the supremacy of the conservative-liberal Independence Party.

Since the 1944 founding of the Icelandic republic, the Independence Party has ruled with a paternalistic hand and a ferocious loyalty to the country’s protectionist-oriented capitalist class, while enjoying considerable support among the wider public. It has deftly navigated a corporatist political system that has remained more or less unchanged since the intense class struggles of the 1930s.

The Independence Party’s grip on power was facilitated by Iceland’s tradition of coalition governments supported by parliamentary majorities, which usually allowed the party to choose between the Progressives and Social Democrats as their junior partner.

During the long reign of Independence Party leader Davíð Oddsson, the party ruled in coalitions with the Social Democrats and, from 1995 to 2007, with the now-centrist Progressive Party. While the Social Democrats collaborated with Oddsson in the financialization of Iceland’s economy, the prime responsibility for the excesses of the 2002–8 period lays with the Independence Party and the Progressive Party, who jointly adopted a tailored privatization program enforced through their reviled clientelist networks.

Without a doubt, the gigantic proportions of the 2008 Icelandic crash reflected the explosive growth generated within the span of less than half a decade by the newly privatized banking system.

The financialization of Iceland’s economy did not take place in response to any profound, underlying crisis in other sectors; it was not a bootstrapping strategy against what Robert Brenner has called the “long downturn” of Fordism, as it was in many other Atlantic economies. To the contrary, the 1990s and 2000s saw stable growth in fishing, heavy industry, high tech, and retail, while unemployment was almost nonexistent.

Not surprisingly, this strong non-finance-based profitability, complemented by an explosion in tourism after the crash, is the single most important — but frequently overlooked — explanation for Iceland’s seemingly miraculous recovery in the seven years since the crash. This strong economic performance is also what has allowed Iceland to escape the political and economic woes surrounding sovereign debt in Europe’s depressed Southern economies.

Curiously, the Icelandic left hardly ever responded to financialization under Oddsson’s rule as a particularly pressing problem. For sure, the privatization of the two major state-owned banks in 2003 was recognized as partly corrupt.

But in the context of Iceland’s robust economic performance during the period — viewed as proof of the virtues of the neoliberal doctrine that demanded privatization — critical voices were easily written off. Banking had a relatively benign image, and bankers were even seen as a progressive alternative to some older segments of the country’s corporatist capitalist class.

The big issue dividing the Left and the Right during the 2000s was not financial regulation but energy policy and the environment. With widespread alarm over the looming destruction of Iceland’s highlands, a left-liberal environmentalist movement at times employed finance- and market-friendly rhetoric against the government’s considerable subsidies for global heavy-industry giants such as Alcoa and Rio Tinto.

A Movement Is Born

The crash of October 2008, coming amid a long and prosperous boom, took everyone by surprise. Geir Haarde, Oddsson’s successor as Independence Party chairman and prime minister, famously uttered the words “God bless Iceland” in a televised address to the nation, immediately causing alarm in a thoroughly secular country.

It became evident that the Icelandic banking sector had, with the government’s complicity, systematically concealed its vulnerabilities for years and engaged in massive fraud, the ludicrousness and magnitude of which has few parallels.

The result of this sudden, traumatic revelation was an outpouring of popular rage that had no equivalent in modern Icelandic history, save for the intense popular opposition to the country’s accession to NATO in 1949. A vibrant and loosely leftist protest movement took over Austurvöllur, the parliament square in the center of Reykjavík, in the winter of 2008–9.

The vitality of the Austurvöllur movement was remarkable, especially in light of how rare criticism of the finance bonanza was while it was happening. Suddenly waking up to the woes of neoliberalism and financialization, the Austurvöllur movement’s defiant weekly protests were complemented by citizen meetings calling for action and reform, the particulars of which ranged in scope from joining the EU to appointing a women’s-only emergency government to founding a new republic.

Hatred of the Independence Party and of Davíð Oddsson, head of the Central Bank since 2005, was the core unifying element of this disparate movement. Convened under the slogan “Voices of the People,” Austurvöllur found a spokesperson and diligent organizer in the person of troubadour Hörður Torfason, already well known as an artist and, no less, as the first prominent Icelander to come out as gay (in 1975).

Under Torfason’s direction, the meetings kept a narrow focus, calling for the resignation of the government, the board of directors of the Central Bank and the Financial Services Authority, as well as the initiation of general elections. Modest and eminently achievable, Torfason’s four demands stood in contrast to the energetic and at times refreshingly utopian atmosphere that settled over the city center.

In January 2009, as protests escalated rapidly, sparking clashes with riot police, the Austurvöllur movement saw what would prove its greatest victory: the resignation of the coalition government of the Independence Party and the Social Democrats, which had been in power since 2007.

While forcing the resignation of a government that enjoyed a huge parliamentary majority rarely seen in Iceland (forty-three out of sixty-three members of parliament) was a major feat, the possibility for any kind of deeper economic regime change had already been more or less precluded by the International Monetary Fund’s patronage of the Icelandic economy, which began as early as November 2008.

The Left in Government

On their face, the parliamentary elections that followed the crash were no less momentous than the crash itself. In May 2009, for the first time in the republic’s history, the two parties seen to compose Iceland’s electoral left managed to create a government coalition on the basis of a solid parliamentary majority.

These were the Left-Green Movement, heirs to Iceland’s communist parties, who had since the late nineties emphasized feminism and environmentalism; and the Social Democratic Alliance, now rid of chairperson Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, whose image was severely tarnished by the coalition with Haarde’s Independence Party.

Steingrímur J. Sigfússon, the charismatic leader of the Left-Greens, took office as finance minister while other Left-Green MPs were put in charge of important ministries like health and education. The welfare-oriented veteran MP Jóhanna Sigurðardóttir, freshly elected chairperson of the Social Democrats after Gísladóttir’s departure, would lead the government as prime minister, hailed in the global press as the world’s first lesbian head of government.

Sigurðardóttir and Sigfússon’s government, enjoying a strong popular mandate at the start, quickly adapted itself to the task of instituting the International Monetary Fund’s austerity program and of rebuilding the financial system. Sigfússon maintained a clear focus on reconstructing, rather than restructuring, the banking system, and complying with the watchdogs of global finance.

Simultaneously, he made huge concessions to the Social Democrats, above all by fulfilling their long-time dream of applying for full EU membership, a move that was divisive within both the Left-Greens and among the population at large. In exchange, the Left-Greens bargained for some defensive victories: modest tax hikes for the wealthy and a hold on social-safety-net cutbacks.

Both of the new ruling parties were from the outset hesitant to identify themselves too strongly with the seething popular anger against bankers and neoliberal demagogues. Instead of channeling this mood toward any reversal of the policies that lead to the crash, Sigfússon’s goal was to revamp the essentially neoliberalized economic system it had destroyed. Known as a firebrand orator, Sigfússon’s fierceness soon turned into grumpy resentment of the media and his critics.

Never questioning the gospel of austerity, the Left-Green leadership transformed their party into the executors of what they saw as a painful but unavoidable process. The nationalization of losses resulting from private gains was proudly enforced by the Left-Greens, seemingly in the hope that voters would accept hardship as a punishment for their own complicity in the finance boom and for not having voted the Left-Greens to government earlier. This approach quickly lead to disillusionment inside the party and the evaporation of its new supporters.

The government did sponsor some efforts to satisfy popular anger, one of which was to pursue the Haarde government’s decision to appoint a committee of technocrats to evaluate the causes of the banking crash. The experts swiftly and efficiently prepared a behemoth nine-volume report, “Antecedents and Causes of the Collapse of the Icelandic Banks in 2008 and Related Events.”

The report was received well, but though damning of institutional failures and individual negligence, it was free of any kind of systemic critique. In retrospect, its primary function appears to have been to restore thoroughly unmerited trust in Iceland’s regulatory institutions, and it remains unclear what changes, if any, have been made on the basis of its findings.

Another, perhaps more promising, reform effort made by the Sigfússon-Sigurðardóttir government was the initiation of a process to rewrite Iceland’s constitution. Great fanfare ensued, with the spontaneous creation of grand “crowdsourcing” meetings and widespread excitement about procedural reforms to public decision making, with direct democracy, internet voting, participatory budgeting, and the like floated. The process itself, however, was deemed unlawful by the Supreme Court and was eventually suspended by parliament, where it seems now to have lost all support.

While the constitutional issue held important potential, the lack of any public outrage in the face of parliament’s strangulation of the process raises doubts about the viability of making constitutional reforms central to a transformative left politics.

Another troubling question is the extent to which constitutional failures were to blame for the crash, and why this reform was made to appear so urgent in its wake. For better or for worse, this wave of enthusiasm for administrative and procedural reform did not completely die out, and would later play a role in the success of Iceland’s Pirate Party.

A third effort, perhaps the most ill advised, was the launch of court proceedings against the various ministers who presided over Iceland’s economy in the months before and during the crash. Marred by obvious political horse trading, the result lacked all credibility. Instead of prosecuting Haarde’s entire cabinet — including its Social Democratic ministers, among whom had been the minister of commerce — the government made Haarde himself the sole defendant, giving the entire undertaking the appearance of a vindictive show trial.

Finally, with the support of French examining magistrate Eva Joly, massive court proceedings were initiated against bank chiefs suspected of fraud in the buildup to the crash. Many of the alleged crimes were reckless beyond belief, such as the fake purchase by a member of the Qatari Al-Thani family of a 5 percent share in the major bank Kaupthing, later exposed to have been organized and financed through back channels by the bank itself.

The long and arduous court proceedings, still ongoing, have recently seen scores of bankers sentenced to heavy prison terms. While celebration at the sight of handcuffed bankers is in order, the sheer absurdity of the crimes in question makes it hard to extrapolate any lessons for high-level white-collar criminal prosecution elsewhere.

Unmet Expectations

Taken together, the Icelandic state’s actual reforms after the crash were limited in scope and served largely as a foil to direct attention away from the economic restoration imposed by the IMF in mostly frictionless collaboration with the government.

Sigfússon’s restructuring was successful if judged solely on its own terms. Some of its measures were admittedly heretical by the standards of the global financial system, such as the imposition of capital controls, the refusal to prevent the three big banks from reaching legal bankruptcy, and the avoidance of extreme welfare cuts.

Iceland’s treatment by the IMF was far from a “Greek tragedy,” and it appears that Sigfússon’s statesmanship and determination may have played in a role in averting such a scenario, but so did the absence of intra-European political feuds, the fact that Iceland’s non-financial sector always retained good prospects, and that Iceland’s own mini-currency, the Króna, could withstand the massive devaluation that immediately propped up both the fishing and tourism industries.

While Iceland’s unorthodox, supposedly left restructuring was praised by figures like Paul Krugman, no efforts were made to strike a more favorable balance of forces between popular and capitalist interests that went beyond harm reduction.

The priority was always to get the wheels running again, not to reform the economy — let alone transform it. It is telling that while the Left-Greens had loudly protested the privatization of the Icelandic telecom firm and the banks under Oddsson’s rule, they made no attempt to reverse privatization once in power.

Perhaps most disappointingly, efforts to reform Iceland’s fisheries management yielded no significant results. The controversial system, known as the quota system, is based on the annual allotment of a quota in each species by ton, a practice mandated by the state in the mid 1980s to prevent overfishing. In 1990, a momentous law was passed which made individual quota shares, previously given out at no cost, eligible for free commercial transfer.

Following this decision, quota shares became a form of capital that was bought, sold, rented, and securitized at highly profitable rates. As selling or leasing out quota to larger corporations became far more profitable for smaller players in the industry than actual fishing, the system simultaneously buttressed the formation of a new class of super-wealthy “quota kings” and destroyed the economies of multiple villages along Iceland’s sparsely populated coastline.

Following decades of popular frustration with the disastrous social consequences of the quota system, it was expected that the left government would finally reform it, but these hopes were dashed as the Left-Green’s minister of fishing got the process bogged down in a doomed attempt to solicit agreement from the industry itself.

Ultimately, the legacy of the Left-Green’s time in government contains little more than modest victories, like slight income tax hikes and a 20 percent raise in the monthly allocation of state-offered student loans which barely kept up with inflation.

Since the Left-Greens failed to meet the high expectations they set before taking office, public discontent came to be channeled and satisfied in a number of other ways. Surprisingly, some of the most successful appeals came from the powers that had presided over the finance fiasco itself, above all the Progressive Party, whose proposed measures avoided challenging elite interests and lacked redistributive or egalitarian characteristics.

While the Progressive and conservative attacks on Sigfússon and Sigurðardóttir’s administration were not compelling at first, the government’s inept responses to these attacks proved fatal. When the Progressive Party began to mobilize its own grassroots network around issues of sovereign and homeowner’s debt and offered what appeared to be bold and tangible action, the Left-Greens and the Social Democrats stood no chance.

The Icesave Surrender

The issue that most strongly ignited popular anger in the wake of the crash, and which became a curse on public debate in Iceland for years, was the “Icesave” affair. Icesave was the name given to the commercial bank accounts, carrying conspicuously high interest rates, offered by Landsbankinn to customers in the United Kingdom and Netherlands during the pre-crash finance bonanza.

As soon as the crash hit, it became clear that deposits were being sucked into the black hole of the Icelandic collapse. The UK and Dutch governments immediately took steps to guarantee all potential losses incurred by citizens who owned Icesave deposits, but subsequently insisted that the Icelandic government was liable. Westminster employed legislation intended to prevent the financing of terrorism to freeze Landsbankinn’s assets in Britain.

Finance Minister Sigfússon, curiously eager to take political responsibility for solving the Icesave affair rather than leaving it to the Social Democrats, came under intense pressure from the IMF to accept any and all conditions imposed by the Dutch and UK governments, despite the serious legal ambiguities concerning the applicability of EU directives under conditions of a system-wide banking crash. In a catastrophic error of judgment, Sigfússon’s envoys returned from 2009 negotiations with the Dutch and British with draft legislation that capitulated entirely to their demands.

Anger ensued, with fault lines drawn in ways that did not conform to the left-right spectrum of Icelandic politics. The Right mobilized nationalist sentiment to present the dispute as one of a tiny, defenseless population against the tyranny of foreign states, harking back to Iceland’s conflict with Britain in the 1960s and ’70s over fishery zones.

Opposition to the Icesave accords, on anticapitalist rather than nationalist grounds, was also endorsed by independent left groups, such as the Iceland chapter of the alter-globalization network ATTAC, and a significant number of the Left-Green MPs. Left and progressive allies from around the world, ranging from Eva Joly to Michael Hudson and Alain Lipietz, defended the right of the Icelandic people to refuse sole responsibility for the Icesave debts.

Like Sigfússon’s camp inside the Left-Greens, the Social Democratic Alliance joined forces with centrist elements of the Independence Party and argued that anything short of absolute compliance with British, Dutch, and IMF demands would be a disgrace, jeopardizing Iceland’s international reputation and ability to reinstate itself in the community of Western nations.

This sat well with the left-liberal analysis of the Icelandic crash and its roots, which emphasized local incompetence and corruption above all, the only solution to which would be the adoption of what Iceland’s Social Democrats naively regarded as the responsible and ethical practices of the EU and its leading states.

Oblivious to the glaring thuggishness and legal ambiguity of the British demands, left-liberal sensibilities presented the payment of Icesave debts as a kind of justified war reparations. Sigfússon’s camp defended the deal in even more absurd terms; most memorably Svavar Gestsson, former leader of the People’s Alliance and chief negotiator of the first Icesave drafts, declared: “We are in fact carrying away the sins of the world, as was said of Jesus Christ.”

Homeowners of the World, Unite

Even before the Left-Greens were split between Sigfússon’s fanatical attachment to odious Icesave deals and a fierce internal opposition, a new citizens movement called InDefence had already put itself at the forefront of the anti-Icesave movement.

This energetic volunteer group gathered 75,000 signatures protesting the British government’s freezing of Icelandic assets and organized a maudlin Internet meme campaign in which Icelandic families, oblivious to the racist subtext, posed for cameras holding placards with messages innocently asking whether they “looked like terrorists.”

Lacking the left, egalitarian, and reform-oriented focus of the Austurvöllur protests, the InDefence group managed to transform dismay over the crash into national pride, gladly making room for supporters of the Independence Party and Progressive Party, who cherished the opportunity to divert attention from their own complicity in the banking scandals. Those within the Left-Greens who opposed the government’s Icesave proposals were quickly shoved aside by Sigfússon, causing a dramatic exodus from the party’s parliamentary group.

With support from The Homes Association and the republic’s cunning president, Ólafur Ragnar Grímsson, in office since 1996, the InDefence group’s campaign marked a decisive turning point in the development of Iceland’s post-crash politics. In refusing to ratify Sigfússon’s Icesave accords in January 2010 and instead subjecting them to a national referendum, Grímsson detonated a political bombshell.

The president aligned himself with popular sentiment and caused embarrassment for the leftist government amid a wave of global support for this seemingly progressive and daring affront to Iceland’s foreign creditors.

Cleverly, Grímsson — a chameleon who before his presidency successively held posts in several political parties — also managed to use the Icesave affair to gloss over his own relationship with the banking elite, whose business ventures he had ceaselessly touted during the bonanza years.

While the Icelandic presidency is historically ceremonial, Grímsson had been viewed at the turn of the millennium as the Left’s ally against Oddsson’s rule. Following his intervention in the Icesave affair, he immediately became reviled by his former allies and a hero of a nascent right-liberal populist movement.

The camp of Icelandic voters that remained most unimpressed with the Left-Green and Social Democratic government was composed largely of indebted homeowners, who found a voice in the Homes Association. The sharp rise in consumer prices that resulted from the Króna’s collapse during the crash had an immediate and disastrous effect on mortgage holders.

Principals and monthly installments grew substantially due to the practice of indexation, a peculiarity of Icelandic banking practices that was introduced as a counter-inflationary measure in the 1980s. With indexation, the principals of mortgages, student loans, and most other long-term loans in Iceland are linked to a consumer price index, placing the risks of inflation entirely on the borrower.

The few who had averted indexation by taking loans in foreign currencies — a practice of Icelandic banks later deemed partially unlawful — were in no better position. Iceland’s economy encourages homeownership and measures have not been taken to make leasing and renting cheap and accessible, as they have in Sweden. As in the United States, mortgage plight is a common condition in Iceland. Correspondingly, InDefence and the Homes Association had a supporter base that defined its priorities in terms of homeownership rather than wages and welfare.

Furthermore, these new citizens movements had limited interest in the wider social justice concerns of the Left, and shamelessly exploited nationalist sentiment. The Icesave debacle and the onslaught of loud complaints from homeowners guaranteed that the response to sovereign and household debt came to be perceived as the chief shortcoming of the left government.

Even if the particular victimization of homeowners by the crash was exaggerated, the Icelandic left still needs to address indebtedness as a dimension of social struggle. Finding ways of offering class-sensitive policies that will place the issue of indebtedness alongside wages and welfare as a matter of economic justice is a challenge that remains to be met.

Things Fall Apart

The most incredible volte face of post-crash politics came with the May 2013 parliamentary elections. The Progressive Party entered the campaign revitalized by its affiliation with the InDefence movement, vindicated by a recent European Free Trade Association court ruling on the Icesave accords, seemingly unfazed by the crash, and betting heavily on the discontent of mortgaged homeowners.

The silver bullet of the party’s electoral campaign, however, was its promise of the so-called “correction,” a proposal to refund increases in indexed mortgage principals resulting from the inflation spike. Speaking directly to disaffected homeowners, the plan would be financed by levies on foreign claimants to the remains of the collapsed banks once the IMF-authorized capital controls were eased, scheduled to take place in the upcoming electoral term.

Getting the message across despite his loopy and awkward persona, Progressive chairman Sigmundur Davíð Gunnlaugsson relentlessly pushed the correction as a dominant campaign issue. Ultimately, the bet paid off, and Gunnlaugsson successfully placed himself and the Progressive Party’s seemingly bold ideas at the center of the 2013 contest.

During the campaign, the Left-Greens and the Social Democratic Alliance were visibly weakened. The Social Democrats, now led by the hopelessly bland MP Árni Páll Árnason, were harmed by misguided policies such as advocacy for EU membership at a time when the EU was less popular than ever in Iceland.

Furthermore, the left parties’ legitimate criticisms of the correction — above all the nauseating fact that it would primarily benefit already affluent mortgage holders — offered little to voters in the absence of alternative, egalitarian approaches to much-needed debt relief for working- and middle-class Icelanders.

Implicitly acknowledging the damage done by the austerity he implemented and the reviled Icesave deals he advocated, Sigfússon stepped down in advance of the campaign, making room for the fresh-faced former minister of culture and education, Katrín Jakobsdóttir. When votes were counted, the results allowed the Progressives and the Independence Party to form a parliamentary majority, resuming the political trajectory established in Iceland before the crash.

The Missing Left Alternative

Even as they extinguished the last spark of the enthusiasm of the Austurvöllur movement, the 2013 elections also saw some intriguing developments. The most noteworthy of these was the success of the new Pirate Party, headed by Birgitta Jónsdóttir.

Jónsdóttir entered politics in 2009 as an MP of the Citizens’ Movement, a short-lived group comprising various activists from the Austurvöllur protests. Anticipating the eventual implosion of the loosely knit coalition, Jónsdóttir laid the groundwork for an Icelandic equivalent to the Pirate Parties of Sweden and other European countries.

In a surprise win, the party secured three MPs in the 2013 elections and, in May 2014, one member of Reykjavík’s fifteen-member city council. The subsequent rise of the Icelandic Pirate Party has no direct parallel in any other Western country. Polling at 36 percent, it is the country’s leading party, seven points ahead of the historically dominant Independence Party.

While the Pirates have recently advocated for issues like universal basic income, the party’s propensity towards a naively apolitical proceduralism, all the more worrisome given the presence of a rabid and growing right-libertarian wing within its ranks, will likely prevent it from unifying around a leftist agenda of any sort.

The astonishing popularity of the Pirate Party is in some ways comparable to that of the Best Party, founded in 2009 and later transformed into the parliamentary party Bright Future. Spearheaded by comedian Jón Gnarr, who consequently became the mayor of Reykjavík, the Best Party ran victoriously for city council in the 2010 municipal election. Bright Future, now struggling after Gnarr’s departure from politics, faces increasing challenges in distinguishing itself from the established parties.

With their mockery of mainstream politics and focus on cyberspace and technocratic state reforms, both Bright Future/The Best Party and the Pirate Party share some characteristics with the Italian Five Star Movement.

Along with the InDefence Movement, these two parties currently stand as the principal legacy of the political rupture that began with the Austurvöllur protests in the wake of the crash. That legacy has been disappointing. The response to the 2008 crash has neither sustained mass mobilization around demands for economic redistribution nor developed a compelling political discourse acknowledging class conflict.

While people around the world will no doubt continue to project various fantasies onto the tiny island republic, the fact remains that Iceland has yet to see any surge in left mobilization comparable to that in Portugal and Greece — or even the more modest adjustments being made inside the two trans-Atlantic establishment left-liberal parties in the form of the Bernie Sanders and Jeremy Corbyn campaigns.

Until a coherent left-wing force capable of uniting those suffering from Iceland’s economic inequalities emerges, that is likely to remain the case.Efnisflokkar: IcelandNýfrjálshyggja

Flóttamannasprengingin – orsakir og afleiðingar

Erindi í Friðarhúsi 17. október 2015

cause and effect.jpg

Fyrst eru það nokkrar staðreyndir sem að minni hyggju eru fyrirfram gefnar og ég mun ekki rökstyðja hér nema að litlu leyti. Flest af því má sjá grundað og rætt á vefsíðu minni.

Eitt: Heimurinn horfist í augu við mesta flóttamannavanda frá lokum seinni heimsstyrjaldar. Tvö: Flóttamannastraumur þessi er að mestu afleiðing styrjalda. Flóttamannastofnun SÞ segir að mikill meirihluti flóttafólksins sem kom yfir til Evrópu á fyrrihluta árs 2015 hafi flúið stríð, átök og ofsóknir. Þrjú: Versta átakasvæðið er í Miðausturlöndum í víðum skilningi. þ.e. fyrir botni Miðjarðarhafs og á aðliggjandi svæðum. Fjögur: Stríðin sem geysa og hafa geysað í Miðausturlöndum og N-Afríku eru ránsstyrjaldir vestrænna stórvelda, oft háð gegnum staðgengla. Þar af eru hin stærstu Íraksstríðið, nánar tiltekið þrjú Íraksstríð, Afganistanstríðið, stríð í Líbíu, stríð í Sýrlandi. Stríðin snúast um áhrifasvæði heimsvaldasinna, eru ný útgáfa nýlendustyrjalda. Svo vill til – ekki tilviljun samt – að löndin sem verða vettvangur stríðsins eru olíulönd eða gegna lykilhlutverki í olíuflutningum. Árásaraðilinn er Bandaríkin og NATO. Fimm: Ísland hefur stutt öll þessi nýlendustríð vestrænna stórvelda.

Þriðja heimsstyrjöldin

Við skulum fyrst skoða aðeins nánar þessi nýju nýlendustríð. Þá kemur í ljós að þau eru ekki aðskildir atburðir. Þetta eru seríustríð. Sérstaklega frá 11. september 2001 hafa stríðin blossað upp eins og jólasería þar sem raðkviknar á perunum, sem sagt í einu samhangandi ferli. Stríðið gegn hryðjuverkum, stríðið gegn Írak, gegn Sýrlandi, gegn Líbíu, austur-Úkraínu, allt er þetta sama stríðið. Lógíkin í þessum stríðum er barátta um heimsyfirráð, þau beinast gegn keppinautum Bandaríkjanna og NATO. Það má tala um þessi seríustríð sem nýja heimsstyrjöld, þriðju heimsstyrjöldina eða þá fjórðu ef kalda stríðið var talið sem sú þriðja. Það má tímasestja upphaf þessarar heimsstyrjaldar: 11. september 2001. Það höfðu geysað stríð sem voru undanfarar hennar, svo sem Persaflóastríðið og stríð í gömlu Júgóslavíu. En til að koma hnattrænu stríði af stað þurfti stórviðburð – það þurfti að eyðileggja goðsagnarkenndar byggingar og drepa mikinn fjölda manns – Bandaríkin þurftu sárlega nýjan óvin eftir Sovétríkin til að geta áfram byggt upp hið hnattræna hernaðarkerfi sitt. Þessum stórviðburði var komið í kring 11. september. Dick Cheney útskýrði eðli hins nýja stríðs, stríðs gegn hryðjuverkum og sagði: “Það er ólíkt Persaflóastríðinu að því leyti að það endar kannski aldrei, alla vega ekki meðan við lifum”.… Baráttumaðurinn John Pilger orðaði innihald hins nýja stríðs svo: “Nafn óvina “okkar” hefur breyst gegnum árin, frá kommúnisma til íslamisma, en almennt er það sérhvert samfélag sem er sjálfstætt gagnvart vestrænu valdi og er á hernaðarlega mikilvægu og auðlindaríku svæði, eða einfaldlega býður upp á valkost við vestræna drottnun.”

Jæja. Fyrsta fórnarlamb nýju heimsstyrjaldarinnar var Afganistan. Áður en dagurinn 11. september var liðinn höfðu Pentagon og Donald Rumsfeld útnefnt Afganistan sem sökudólg fyrir að fela hryðjuverkamenn Al Kaída. Það voru þó aldrei lögð fram nein gögn sem tengdu Afganistan við 11. september. Bandaríkin eru eina ríki í heiminum sem ekki þarf að sanna mál sitt, og bandamennirnir í NATO spyrja þá aldrei neins. En í viðtali við Al Jazeera fréttastöðina 11. september síðastliðinn sýndi Hamid Karzai – sem var yfirverkfæri Bandaríkjanna í Afganistan eftir innrás Bandaríkjanna og NATO – merkilega hreinskilni þegar hann sagði að Al Kaída sé kannski mýta og hann, forseti landsins 2004-2014, hafi a.m.k. aldrei séð neinar sannanir fyrir tilvist þeirra í Afganistan. Vestrænar fréttastofur hafa hins vegar engan áhuga á svona frétt af því hún passar ekki inn í óvinamyndina. Þetta er svokölluð ekkifrétt.…

Strategískar áætlanir heimsvaldasinna eru alltaf djúpt faldar, það sem við fáum að heyra er lygaretorík þar sem stríð heitir friður og innrás heitir mannúðaríhlutun. Einstaka sinnum verða einstaka ráðamenn hreinskilnari eða lykilmenn hlaupa út undan sér. Wesley Clark er fjögra stjörnu bandarískur hershöfðingi, m.a. yfirhershöfðingi NATO í Kosovo-stríðinu. Hann var sem sagt einn hinna “innmúruðu”, en hann snérist til andstöðu við Pentagon kringum innrásina í Írak 2003. Hann hefur í ræðum og viðtölum (m.a. við Democracy Now 2007) rætt opinberlega um ráðabruggið þar á bæ, m.a. talað um fund sem hann átti árið 1991 með Paul Wolfowitz sem þá var vararáðherra en síðar varnarmálaráðherra Bandaríkjanna. Persaflóastríðið Desert Storm var þá nýafstaðið. Clark hafði eftirfarandi eftir Wolfowitz, tilvitnun: “eitt sem við lærðum (í stríðinu) er að við getum notað herafla okkar í Miðausturlöndum og Sovétríkin stoppa okkur ekki. [Sovétríkin voru einmitt þá að leysast upp] Við höfum nú 5-10 ár til að hreinsa upp þessi gömlu skjólstæðingsríki Sovétríkjanna, Sýrland, Íran og Írak, áður en næsta risaveldi kemur og skorar okkur á hólm.”

Og nokkrum vikum eftir 11. september 2001, þegar innrásin í Afganistan var nýhafin kom Wesley Clark aftur við í Pentagon – og sagði frá því: “…í Pentagon í nóvember 2001 hafði einn af yfirhershöfðingjunum tíma fyrir spjall við mig. Undirbúningur fyrir innrásina í Írak var í fullum gangi, sagði hann. En það var fleira í gangi en hún. Hún var rædd, sagði hann, sem liður í fimm ára hernaðaráætlun, og alls var um sjö lönd að ræða, fyrst Írak, síðan Sýrland, Líbanon, Líbíu, Íran, Sómalíu og Súdan.” Vel að merkja áttunda landið var Afganistan þar sem innrás Bandaríkjanna og NATO var nýhafin þegar samtalið fór fram.

Skoðum aðeins hvernig Bandaríkin hafa – með bandamönnum – unnið sig niður þennan óskalista, lista sem kalla má 11. september áætluninaÍrak, stríð og valdaskipti frá 2003, Líbía, stríð og valdaskipti 2011, Íran, ýmsar atlögur að Íran standa enn yfir. Svo eru það stríð með hjálp staðgengla: Líbanon, innrás Ísraels í Líbanon 2007, Sómalía: sama ár réðist bandaríska lénsríkið Eþíópía inn í Sómalíu og naut stuðnings úr lofti frá Bandaríkjunum, Súdan, árið 2004 skilgreindu Bandaríkin átökin í Darfúr í Súdan sem “þjóðarmorð” og stóðu fremst í flokki í stuðningi við aðskilnað (hins olíuríka) suðurhluta Súdans, m.a. með stuðningi við uppreisnarherinn SPLA nokkuð sem leiddi til klofnings landsins og sjálfstæðis Suður-Súdans 2011. Sýrland: Seinasta verkefnið í því að “hreinsa upp gömlu skjólstæðingsríki Sovétríkjanna” er Sýrland og þar hlaut að skella á stríð. Um Sýrlandsstríðið fjalla ég nánar hér á eftir. En þar með er óskalisti Pentagon frá 2003 tæmdur. Síðan þá hafa auðvitað bæst við ný verkefni á óskalistann og heimsstyrjöldin heldur áfram.

Fjölmiðlar heimsvaldasinna framleiða endalaust fréttir um ógn þá og skelfingu sem heiminum stafi af grimmum einræðisherrum – Saddam, Gaddafí, Milosévits, Pútin, Assad, harðstjórnir í Khartoum og Mógadisjú o.s.frv. Almenningur á Íslandi trúir þessu, enda fær hann aldrei og hvergi að heyra neitt annað. Staðreyndin er þó sú að öll þessi stríð við harðstjórana hafa orðið að frumkvæði Vesturveldanna og fylgiríkja þeirra, ekki öfugt. “Skrímslagerðin” í vestrænum fjölmiðlum er áróður manna sem brugga stríð. Helsta ógnin við heimsbyggðina er nefnilega ekki einstakir harðstjórar heldur er það stríðsblokkin, þessi langvoldugasta heimsvaldablokk, USA + NATO, sem er árásarhneigð, fylgir hernaðarstefnu og hefur allan heiminn undir.

Flóttamannavandamálið í Evrópu

Flóttamannastofnun SÞ reiknar með að 850 þúsund flóttamenn reyni að komast yfir Miðjarðarhafið til Evrópu á þessu ári og því næsta. Þetta er nokkuð sem kreppuhrjáð fjárlög Evrópuríkja ráða illa við. En Evrópa getur sjálfri sér um kennt. Allt frá 11. september og lengur hafa Evrópuríkin dinglað – og stundum meira en dinglað – aftan í volduga bróðurnum í vestri og stutt árásar- og hernaðarstefnu hans nánast skilyrðislaust, stefnu sem hefur lagt lönd í rúst og upplausn og drepið og hrakið á flótta milljónir manna. Þetta virðist vera algjörlega óháð því hvort við völd í Evrópuríkjunum sitja hægri eða vinstri stjórnir.

Af 10 löndum sem tóku frumkvæðið í því að ráðast gegn Líbíu 2011 voru 7 Evrópulönd, þar á meðal bæði Noregur og Danmörk svo Norðurlönd voru ekki barnanna best heldur sendu margar sprengiflugvélar á kreik. Norska vinstri stjórnin lét kasta um 600 sprengjum yfir Líbíu. “Hlutlausu” löndin, Svíþjóð og Finnland, tóku líka þátt. Svíþjóð er kannski það land á jörðinn sem framleiðir flest vopn miðað við fólksfjölda. Svíar selja mjög vopnabúnað til Miðausturlanda, ekki síst Sádi Arabíu, vopn sem nú eru notuð gegn borgurum Jemen.

“Redirection” – stefnubreytingin

Ég talaði áðan um seríustríðið sem eitt samhangandi ferli. En vissulega er mikill munur á stríðunum annars vegar í Afganistan eða Írak með beinum innrásum Bandaríkjanna og NATO og hins vegar í Sýrlandi þar sem um er að ræða staðgengilsstríð sem á yfirborðinu birtist sem trúarbragðastríð. Yfirskrift innrásarinnar í Afganistan var að yfirvinna samsæri íslamskra hryðjuverkamanna að finna og uppræta Al Kaída liða. Síðan gjörbreyttust hlutverkin; í stríðunum í Líbíu og Sýrlandi styðja Vesturveldin og bandamenn þeirra íslamska hryðjuverkahópa, þ.á.m. hópa tengda Al Kaída gegn stjórnvöldum í þeim löndum. Og það nýjasta er að leiðandi menn hjá CIA og Pentagon tala um að styðja beri “hófsamari” Al Kaída menn eins og Al Nusra fylkinguna gegn ISIS.

Svona kúvendingar útheimta skýringar. Rannsóknarblaðamaðurinn og Pulitzerverlauna-höfundinn Seymour Hersh varð heimsfrægur er hann afhjúpaði fjöldamorðin í My Lai í Víetnam 1969. Árið 2007 skrifaði hann grein í The New Yorker um stefnubreytingu heimsvaldasinna í hernaðinum í Miðausturlöndum, um það hvernig Bush-stjórnin veðjaði á “trúardeilutrompið”, að styðja hernað súnní múslima gegn sjía múslimum. Þetta var ekki breyting á markmiðum heimsvaldasinna heldur ný taktík: “Til að grafa undan Íran, sem er í meginatriðum sjía-land, hefur Bushstjórnin ákveðið að endurstilla áherslur sínar í Miðausturlöndum… Bandaríkin taka þátt í leynilegum aðgerðum gegn Íran og bandamanni þeirra, Sýrlandi. Hliðarafurð þeirrar starfsemi er að styrkja hópa öfgasinnaðra súnnía sem hafa herskáa trúarafstöðu, eru fjandsamlegir Bandaríkjunum og hliðhollir Al-Kaída.”…

Nýja taktíkin fól í sér hina gömlu aðferð að deila og drottna til að koma heimsvaldasinnum út úr strategískri klemmu í Írak þar sem heimamenn höfðu í meginatriðum snúið bökum saman gegn þeim. Þetta var nokkuð sniðugt bragð Pentagonmanna, eins og Hersh bendir á, að styðja öfgatrúarmenn súnnía sem voru “fjandsamlegir Bandaríkjunum” sniðugt af því það felur betur höndina á bak við stuðninginn. Jafnframt fól nýja línan í sér þann megintilgang að safna liði gegn hinum nýja strategíska höfuðóvini Bandaríkjanna og Ísrael á svæðinu, Íran.

Við sjáum að hér var spámannlega mælt þarna fyrir 8 árum síðan. Með náinni þekkingu bæði á Miðausturlöndum og innan CIA og Pentagon sá Hersh breytinguna nærri um leið og hún gerðist. Síðan hafa blossað upp tvö meiriháttar stríð á svæðinu, í Líbíu og Sýrlandi. Vel að merkja eru það tvö lönd á listanum sem ég nefndi 11. septemberáætlunina. Og þau stríð fara nákvæmlega eftir þeim línum sem Hersh dró upp mörgum árum fyrr.

Ýmsir segja: trúarbrögðin eru hinn mikli skaðvaldur, óumburðarlyndið, ofstækið, þröngsýnin… Bull og vitleysa! Trúarbragðaklofningurinn er ekki vandamálið. Hann hefur lengi verið til og menn hafa unað saman í meginatriðum í friði. Íslömsk hryðjuverkasamtök eins og Al Kaída, ISIS og fleiri af því tagi eru ekki eiginlegar trúarhreyfingar. Þetta eru að vísu einhvers konar trúarfasistar sem eiga ekki síst það sameiginlegt með fasistum að dýrka ofbeldi. En eins og aðrir fasistar eru þeir fyrst og fremst verkfæri. Þeir eru málaliðar á snærum voldugri efnahagslegra og pólitískra afla. Frekar enn að skoða trúarbrögðin verðum við fyrst og fremst að rannsaka hverjir það eru sem beita viðkomandi verkfærum.

Menn hafa stundum borið saman Miðausturlönd í dag og Evrópu á 17 öld þegar 30 ára stríðið geysaði. Þar tókust á katólskir furstar og mótmælendafurstar. Flestir meginvaldhafar Evrópu tóku þátt og ýmist sáu í trúardeilunni tækifæri til að hertaka ný lönd eða hrekja af höndum sér innrásarfursta. Stríðið varð afar blóðugt en það hjálpar okkur lítið við að skilja 30 ára stríðið að leita skýringa í andlegum hreyfingum meðal kaþólikka og mótmælenda.

Skýringin á því að trúarbragðaklofningur varð skyndilega svo eyðileggjandi í Miðausturlöndum sem raun ber vitni er að hinir voldugu heimsvaldasinnar – sem staðsettir eru á Vesturlöndum – sáu sér hag í að skara að eldi trúardeilna. Trúardeilutrompið er vopn þeirra til að “destabílisera” þ.e að veikja eða grafa undan stjórnvöldum sem þeir vilja feig.

En “valdaskipti” eru skammgóður vermir ef sértrúarsöfnuðurinn sem studdur er til valda er líka fjandsamlegur Vestrinu. Þess vegna hafa heimsvaldasinnar í vaxandi mæli farið að tala um aðra lausn sem þeir telja varanlegri.

Council on Foreign Relations er bandarísk þungaviktarstofnun í stefnumörkun utanríkismála. Meðlimir hafa verið fjölmargir ráðherrar, forstjórar CIA og toppmenn í efnahagslífinu. Leslie Gelb sem til skamms tíma var forseti þessa batterís sagði nýlega að æskilegasta lausn í Írak væri “þriggja ríkja lausn, Kúrdar í norðri, súnníar í miðju og sjíar í suðri”.

Brookings stofnunin, ein virtasta og mikilvægasta hugveita bandarískrar elítu, ekki síst í utanríkismálum, sendi í sumar frá sér tillögu að áætlun um Sýrland. Skýrslan nefnist Deconstructing Syria: Towards a regionalized strategy for a confederal country og gengur sem sagt út á að brjóta Sýrland upp í nokkrar minni einingar. Tilvitnun: Menn “sjá að lokum fyrir sér Sýrland meira sem sambandsríki, byggt upp af sjálfsstjórnarsvæðum fremur en stjórnað af sterkri miðlægri ríkisstjórn”

Sá gamli refur Henry Kissinger sagði nýlega um Sýrland: “Það eru þrjár mögulegar útkomur. Sigur Assads. Sigur súnnía. Eða útkoma þar sem ólík þjóðerni verða ásátt um að lifa saman en á nokkurs konar sjálfsstjórnarsvæðum þar sem þeir geta ekki undirokað hvern annan. Og þetta er sú útkoma sem mér fellur best.”…

Samkvæmt þessum og þvílíkum hugmyndum sjá heimsvaldasinnar fyrir sér einhvers konar balkaníseringu, þar sem þvermóðskufull ríki eru sundurlimuð í fleiri smáríki sem væntanlega munu standa í illdeilum sín á milli líkt og gamla Júgóslavía á 10. áratugnum, ófær um að sameinast gegn heimsvaldaásælni og ágangi fjölþjóðlegra auðhringa. Þannig að þá er upplausnin sjálf orðin markmið í sjáfri sér. Þess má geta að strategían að skipta upp bæði Írak og Sýrlandi hefur lengi verið hálfopinber stefna Ísraels.


Sýrland þarf sérstaka umfjöllun. Þaðan kemur nú langstærsti hópur flóttamanna á heimsvísu. Fyrir 2011 bauð Sýrland upp á samfélag sem á margan hátt virkaði vel fyrir þegna sína. Staða kvenna var t.d. með því besta í Miðausturlöndum. Menntunarstig var hátt en nú eru um 4000 skólar sprengdir og helmingur barna er án skóla. Heilbrigðiskerfið virkaði líka vel og heilbrigðisstarfsfólk vel menntað en nú er meirihluti sjúkrahúsa ýmist eyðilagður eða skaddaður og 70% starfsfólksins flúið. Enginn flóttamannastraumur var frá landinu fyrir 2011. Þvert á móti, meðan Íraksstríðið geysaði voru erlendir flóttamenn í Sýrlandi einu þrisvar sinnum fleiri en þeir sem leitað hafa til Evrópu nú. Það er greinilegt að stórfelldar og viðvarandi hamfarir hafa skyndilega gengið yfir þetta land. En náttúruhamfarir eru það ekki.

Í Sýrlandi ákváðu heimsvaldasinnar að beita aftur hernaðaraðferð sem hafði virkað vel í Líbíu að því leyti að hún dugði til að steypa stjórn landsins 2011 eftir nokkurra mánaða stríð. En einhvern veginn gekk ekki vel að yfirfæra sömu taktík yfir í nýtt land. Þar ræður mestu að Assadstjórnin nýtur greinilega verulegs stuðnings síns fólks. Merki um það eru forsetakosningarnar 2014 með 74% þátttöku (11.6 milljónir) þar sem 88% kusu Assad. Counter Punch birti trúverðuga grein um þessar kosningar: Uppreinsin varð fljótt afar blóðug, en mjög er hæpið að kalla hana borgarastríð, t.d. hefur liðhlaup úr stjórnarhernum verið mjög lítið.

Tvennt varð fljótt ljóst um þessa uppreisn: Í fyrsta lagi að þær hersveitir í andspyrnunni sem einhver styrkur var í voru öfgatrúarhópar súnnímúslima eða salafista, annars vegar hópar hreinna trúarvígamanna nefnilega Al-Kaída útibúið sem nefnist Al Nusra og annar hópur sem nefndi sig Al Kaída í Írak, tugþúsundir þessara vígamanna koma utanlands frá , og hins vegar hópar tengdir The Muslim Brotherhood í Sýrlandi sem frá byrjun kallaði fyrst og fremst eftir hernaðaríhlutun “alþjóðasamfélagsins” svokallaða í landið.

Hitt sem fljótt varð ljóst var að uppreisnaröflin voru að miklu leyti vopnuð og fjármögnuð af traustustu fylgiríkjum Bandaríkjanna meðal araba, Saudi Arabíu og Katar – vopnaaðstoðin fór a.m.k. einkum gegnum þessi lönd – rétt eins og var í Líbíustríðinu og uppreisnarsveitirnar áttu sér ennfremur helstu bækistöðvar, aðstöðu og aðflutning frá NATO-landinu eina við landamæri Sýrlands, Tyrklandi.

Hver var stuðningur Vesturlanda sjálfra við uppreisnina? Það var framan af nokkuð hulið eins og títt er um staðgengilsstríð. En þegar uppreisnin hafði staðið eitt ár, í nóvember 2012, komu fulltrúar andspyrnuhópa í sýrlenska borgarastríðinu saman í Katar og stofnuð var svokölluð Þjóðareining byltingar- og andspyrnuafla Sýrlands. Strax á fyrsta degi var hún viðurkennd sem hinn réttmæti fulltrúi sýrlensku þjóðarinnar af Persaflóaríkjunum undir forustu Sádi Arabíu. Daginn eftir kom sama viðurkenning frá Bandaríkjunum og áður en vika var liðin gerði Evrópusambandið slíkt hið sama og síðan hvert Evrópuríkið á fætur öðru, þ.á.m. stærsta grannríkið, Tyrkland. Mánuði síðar átti Ísland aðild að fundi í Marokko undir yfirskriftinni “Vinir Sýrlands” og skrifaði upp á yfirlýsingu – eitt 60 ríkja – sem lýsti Þjóðareiningunni sem hinu réttmæta stjórnvaldi Sýrlands.…

Með þessari viðurkenningu á vopnaðri stjórnarandstöðu tóku Vesturlönd afstöðu í innanlandsstyrjöld og töluðu nú ákaft fyrir “valdaskiptum” í Sýrlandi. Ekki þarf stjórnspeking til að sjá að þessi afstaða var stríðsyfirlýsing þar sem Vesturlönd gerðu uppreisnina að “sinni”.

Með þessu var líka orðið til það óformlega bandalag sem styður uppreisnina: Það eru Vesturveldin, Persaflóaríkin, og Tyrkland (og í bakgrunni Ísrael). Hinu megin standa Assadstjórnin og helstu bandamenn hennar, Íran og Rússland (og í bakgrunni Kína). Ég hef skrifað allmikið um Sýrland frá byrjun stríðins og haldið fast fram þeirri skoðun að þetta ofurkapp Vesturvelda við að koma á valdaskiptum í Sýrlandi sé liður í baráttu Vesturveldanna við Rússland og Kína. Til að stöðva efnahagsveldið Kína og bandamenn þess Rússa þarf að rýja þá bandamönnum ekki síst í hinum strategískt mikilvægu Miðausturlöndum. Það hvernig Rússar hafa nú blandað sér í Sýrlandsstríðið sýnir að einnig þeir skilja uppreinsina í Sýrlandi sem stríð gegn sér.

Uppreisnin í Sýrlandi hefur frá upphafi verið afskaplega vel vopnuð og útbúin. Vopnin og aðföngin koma einkum úr tveimur áttum.

  1. að norðan, gegnum Tyrkland. M.a. komu hergögn og mannskapur frá Líbíu strax eftir að stríðinu þar lauk.
  2. að sunnan, frá Jórdaníu en sýrlenski stjórnarherinn hefur aðeins hluta landamærasvæðanna að Jórdaníu á valdi sínu. Þess má geta að Jórdanía hefur aukaaðild að NATO gegnum sk. Mediterrean Dialogue

Frá Tyrklandi ganga lestir af trukkum hlöðnum vopnum fyrir uppreisnarmenn. Og ekki síður eru flutningarnir loftleiðis. Í ársbyrjun 2013 sagði Hugh Griffiths hjá Friðarrannsóknarstofnuninni SIPRI í Stokkhólmi um loftflutning hergagna frá Tyrklandi til uppreisnarmanna að varlega áætlað næmi hann 3500 tonnum. Og hann bætti við: “…kraftur og tíðni þessara flugferða gefur til kynna vel skipulagða leynilega aðgerð til hernaðarlegra aðdrátta.”… Þetta var skrifað áður en fyrirbærið ISIS kom fram á sviðið mun betur vopnum búið en nokkur af þeim uppreisnarherjum sem á undan fóru – og áður en Bandaríkin hópu formlega þátttöku í stríðinu.


ISIS hefur reynst vestrænum heimsvaldasinnum gagnsamari en aðrir herir sem þeir hafa notað fyrir sinn málstað. Í fyrsta lagi er hann skilvirkari í því að herja á Assad-stjórnina en nokkurt annað afl í sýrlensku uppreisninni og í öðru lagi er hann Bandaríkjamönnum og bandamönnum þeirra yfirvarp til íhlutunar. Í september 2014 gátu því Bandaríkin og vinir hafið loftárásir á Sýrland og tekið að nýju upp loftárásir á Írak undir því yfirskini að þeir séu að berjast við ISIS. Skv Pentagon hafa sk. “bandamenn” flogið yfir 50 þúsund árásaraferðir á þessu ári. F.o.m. september sl. hófu Tyrkir líka sprengjuárásir inn í Sýrland (að nafninu til gegn ISIS en í reynd gegn Verkamannaflokki Kúrda). Einhvern veginn hefur þessi lofthernaður ekki borið árangur hvað ISIS snertir, því allt það ár sem liðið er hafa þau samtök vaxið hratt og styrkst. Ljóst er hins vegar að grunnstoðir Sýrlands verða illa úti og sýnilegasti árangurinn er einmitt hinn hraðvaxandi straumur flóttamanna.

Forsaga: Fyrir 2014 var ISIS ýmist nefnt Al Kaída í Írak eða Íslamska ríkið í Írak (ISI) en tók þá upp nafnið Íslamska ríkið í Írak og Sýrlandi, stytt ISIL eða ISIS. Eftir að uppreisnin hófst í Sýrlandi 2011 kom þessi hópur frá Írak yfir til Sýrlands og fór að berjast þar gegn Assadstjórninni ásamt hinu sýrlenska útibúi Al-Kaída, Al-Nusra fylkingunni sem var nýstofnuð. Þar uxu þessir tveir Al Kaída hópar hratt enda vel fóðraðir af vopnum og fjármunum utanlands frá. Um tíma voru þeir sameinaðir í ISIS en klofnuðu aftur í tvennt 2013. Í júní 2014 kom ISIS-herinn aftur austur yfir sömu landamæri í langri lest Toyota pallbíla og hóf stórsókn inn í Írak og skömmu síðar nýja sókn í Sýrlandi.

Hin opinbera lína Bandaríkjanna og bandamanna þeirra í sýrlensku uppreisninni er að styðja hófsöm öfl og leggja höfuðáherslu á baráttuna við ISIS. Þessi sk. “hófsömu öfl” eru mjög umtöluð í vestrænum fjölmilum, en þau eru bara hugtak sem nær ekki að verða efnislegur veruleiki. Ég hef horft nokkrum sinnum á You Tube upptöku með Joe Biden varaforseta Bandaríkjanna – hann er að tala yfir Haravardstúdentum – með opinskárra orðalagi en ráðamenn vestra eru vanir að viðhafa. Hann segir m.a. að hinir “hófsömu” hafi aldrei verið til sem neitt afl í uppreisninni en hins vegar geti Bandaríkin ekki að því gert að bandamenn þeirra styðji hersveitir harðlínumanna. Biden segir um bandamenn sína í Sýrlandsstríðinu, Tyrki, Sáda og Sameinuðu arabísku furstadæmin: “Þeir voru svo ákveðnir í að fella Assad og í raun koma á staðgengilsstríði súnnía við sjía, og hvað gerðu þeir? Þeir helltu þúsundum milljóna dollara og tugum þúsunda af vopnum yfir hvern þann sem vildi berjast við Assad – nema hvað, þeir sem fengu birgðirnar voru Al Nusra og Al Kaída og hinir öfgasinnuðu jíhadistar sem koma frá öðrum svæðum heimsins.”

Heimsvaldasinnar brúka ýmsar aðferðir til að dulbúa stuðning sinn við íslamska hryðjuverkamenn. Þeir segjast stöðugt vera að vopna og styðja þá “hófsömu” svo sem “The Free Syrian Army”, Harakat al-Hazm og fleiri. En undangengið ár – eftir að ISIS kom fram – hefur hver hópurinn af öðrum þeirra sem Vestrið studdi verið leystur upp og meðlimirnir hafa gengið til liðs við ISIS eða Al Nusra, og tekið með sér allt góssið frá Bandaríkjunum og NATO-ríkjum. Þannig að vopnin lentu að mestu hjá ISIS og terroristum fyrir rest. Og okkur er sagt að allt hafi það gerst fyrir slysni.…

En þetta er blekking eins og annað. Þessi hrapalegu liðhlaup sem eru svo umtöluð í vestrænni pressu gefa í skyn að Pentagon hafi keppst við að búa til og styðja heri hófsamra afla. En eins og Biden viðurkennir hafa hófsamar hersveitir aldrei verið til í Sýrlensku uppreisninni. Málflutningurinn er einfaldlega og eingöngu til þess gerður að breiða yfir stuðning Bandaríkjanna við Al Kaída og ISIS og hvern þann sem vill heyja stríð við stjórn Sýrlands.

Þegar Rússar kasta sprengjum á hryðjuverkahópa í Sýrlandi kvartar bandaríska herstjórnin yfir að þeir skjóti á “hófsama”. Wall Street Journal skrifaði 30. september að Rússar kasti sprengjum á “svæði sem eru að miklu leyti undir yfirráðum hófsamra uppreisnarmanna og íslamistahópa eins og Ahrar-al-Sham og hinnar Al Kaída-tengdu Al Nusra fylkingar.” Blaðið viðurkennir í sömu greina að CIA hafi “vopnað og þjálfað” valda hópa gegn Assad- stjórninni.…. Þarna fer margumtalaður stuðningur við “hófsama uppreisnarmenn” að flækjast og verður stuðningur við eina deild Al Kaída gegn annarri. Það hangir því röklega saman þegar fyrrum æðsti yfirmaður CIA, David Petraeus, talar opinskátt um að “use Al Qaeda to “fight” ISIS”, nota Al Kaída til að berjast við ISIS.… Sjálft skotmark hins mikla “stríðs gegn hyrðjuverkum”, Al Kaída, er m.ö.o. orðinn viðurkenndur bandamaður vestrænna lýðræðisafla! Verst er þó að þessar tvær fylkingar Al Kaída – Al Nusra og ISIS – hafa ekki verið í neinu stríði hvor gegn annarri heldur berjast báðar fyrst og fremst við sameiginlegan óvin, stjórn Sýrlands.

Fyrir skömmu fóru bandaraískir fjölmiðlar að velta fyrir sér uppruna Toyota-pallbílanna sem komu í löngum lestum frá Sýrlandi til Íraks í júní 2014. Þá gat einn blaðamaður vitnað í bandarísku útvarpsstöðina Public Radio International frá 2014. Þar sagði: “Nýlega þegar bandaríska utnaríkisráðuneytið tók aftur upp sendingar á hjálpargögnum sem ekki eru hergögn til sýrlenskra uppreinsarmanna innihélt listinn 43 Toyota pallbíla.” Og þar sagði að þessir Toyota (high lux) pallbílar væru efstir á óskalista hjá Free Syrian Army. En eins og annað enduðu þeir fljótt hjá ISIS, líklega fyrir slysni.…

Hér er sem sagt orðin til militarísk eilífðarvél: Heimsvaldasinnar styðja og fóðra og vopna terrorista til þess svo að geta farið í stríð við sömu terrorista. Ef það er ekki djöflamaskína veit ég ekki hvað djöflamaskína er. Á hinn bóginn verður þessi tvöfeldni sífellt gegnsærri og djöflamaskínan getur þá breyst í spilaborg og hrunið í höfuðið á skapara sínum.

Afleiðingar flóttamannastraumsins

Þetta sem ég hef hér talað um er aðalatriðið fyrir okkur í sambandi við flóttamannastrauminn. Auðvitað höfum við í Evrópu og á Íslandi skyldur gagnvart flóttafólki bæði af því þetta er fólk í neyð og í öðru lagi af því Íslendingar og aðrir Evrópubúar bera ábyrgð á flóttamannastraumnum með stuðningi sínum við þau stríð sem hrakið hafa fólkið á flótta.

Það er samt ekki aðalatriði málsins fyrir friðarhreyfinguna. Á lokaskeiði stríðsins í Indó-Kína brast á flótti frá Suður Víetnam og Kampútseu og meiri varð hann þó á fyrstu árunum eftir stríðið. Fólkið flúði til Bandaríkjanna, Kína og Thailands og sk. “bátafólk” sigldi á litlum bátum m.a. til Malasíu. Það var mesti flóttamannavandi í marga áratugi. En þó hann væri mikill datt róttæku fólki þess tíma ekki í hug að hann væri aðalatrtiði málsins, a.m.k. ekki meðan stríðið geysaði í Indó-Kína. Aðalatriðið var að mótmæla og reyna að stöðva hina bandarísku innrás. Að breyttu breytanda á þetta við enn í dag. Höfuðverkefni friðarhreyfingarinnar er að afhjúpa hernaðarstefnuna, hengja bjölluna á villidýrið og mótmæla árásarstríðinu. Bæði vegna flóttamannanna, vegna þjáninga Sýrlands og annarrra fórnarþjóða og vegna heimsfriðarins sem er í meiri hættu en hann hefur verið í áratugi.

Ég sagði áðan að Evrópa gæti sjálfri sér um kennt, og það er grundvallaratriði. En lítum stuttlega á afleiðingarnar. Flóttamannavandinn er skyndilega orðinn að pólitísku stórmáli í Evrópu. Í meginatriðum takast á tvær stefnur eins og stundum áður í Evrópusamvinnunni. Annars vegar er það hægri harðlína. Fulltrúi hennar hefur verið Victor Orban, forsætisráðherra Ungverjalands, sem reisir gaddavírsmúr við landamæri Serbíu og hefur sagt síðan flóttamannastraumur tók að vaxa að afnema þurfi Schengenkerfið. Hins vegar er það tryggðin við Evrópuhugsunina, fjölmenninguna og prinsippin um frjálsa flæðið yfir landamærin. Fulltrúi þess hefur verið Angela Merkel sem boðaði það í sumar að landamæri Þýskalands skyldu vera opin sama hve margir flóttamenn kæmu. Sömu línur takast á hér á landi, þeir sem vilja senda flóttafólkið tilbaka og hinir sem tala gjarnan um að Ísland hafi þörf fyrir menntun og menningu sunnan úr löndum.

Þessar tvær línur tengja sig að hluta til við hægri og vinstri, en hvorug tekur afstöðu gegn þeirri vestrænu hernaðarstefnu sem er rót vandans og þá segi ég að bæði viðhorfin séu siðlaus. Að tala t.d. um sýrlenskt flóttafólk sem e-ð jákvætt fyrir íslenska fjölmenningu og atvinnulíf án þess að hafna um leið vestrænni hernaðarstefnu er mjög hliðstætt því að lofa þau auknu tækifæri sem hlýnun jarðar skapi fyrir Ísland, því að með því móti er stríðið notað til að ýta undir þann atgerfisflótta sem er hluti af arðráni heimsvaldastefnunnar.

Pólitísk afleiðing flóttamannastraumsins í Evrópu er samt fyrst og fremst styrking hægri harðlínunnar. Þegar milljónirnar flýja nýju nýlendustríðin og hundruðir þúsunda leita á náðir Evrópu bilar Evrópuhugsunin. ESB reynir að stöðva flóttamannastrauminn gegnum Tyrkland og lofar nú Tyrkjum hraðmeðferð á aðildarumsókn þeirra gegn því að þeir stöðvi strauminn. Settir eru heildarkvótar á innstreymið til Evrópu og kvótanum deilt milli aðildarlanda. En:

  • Fjölmörg aðildarríki hafna nú þessari kvótasetningu
  • Ungverjar reisa gaddavírsmúr á landamærunum að Serbíu og Króatíu, og afnema þar með Schengensamninginn um frjálsa ferð milli ESB-landa
  • Slóvenía hefur líka lokað landamærum að Króatíu
  • Þýskaland hefur snúið við blaðinu frá í sumar og tekið upp vegabréfseftirlit vopnaðrar lögreglu á landamærunum að Austurríki
  • Í framhaldinu gerðu Austurríki og Slóvakía slíkt hið sama á suðurlandamærum sínum.
  • Tekið var upp landamæraeftirlit á landamærum Frakklands og Ítalíu.

Dæmin eru miklu fleiri. Í stuttu máli er Schengenkerfið í molum, ein meginstoð Evrópusamrunans. Flóttamannavandinn skapar sem sagt kreppu í Evrópusamstarfinu. Viðskiptastríðið við Rússa eykur frekar á vandræði ESB. Líklegt er að þetta eigi eftir að leiða til frekari bresta í Evrópusamstarfinu. En ennþá er ESB er ekki tilbúið að taka afleiðingunum og hætta stuðningi sínum við hernaðarstefnuna sem leidd er af Bandaríkjunum.

Flóttamannavandi og friðarhreyfing

Í lokin set ég fram nokkra punkta um afleiðingar flóttamannastraumsins fyrir friðarhreyfinguna.

  • Ef við skoðum viðbrögð friðarhreyfingar Evrópu annars vegar við Íraksstríðinu 2003 og hins vegar stríðunum í Líbíu og Sýrlandi 8-10 árum síðar sést að sú “stefnubreyting” heimsvaldasinna í Miðausturlöndum sem ég nefndi áðan vitnandi í Samuel Hersh hefur tekist að því leyti að heimsvaldasinnar hafa snúið á og snúið af sér friðarhreyfinguna.
  • Það sama á við á Íslandi sem annars staðar í Evrópu.
  • Þess ber þá að geta að bandarískir heimsvaldasinnar hafa jafnhliða tekið upp nokkuð sem þeir nefna “smart power” sem felur í sér að láta vestrænu heilaþvottavélina (fjölmiðlakerfið) kynna íhlutanir þeirra í málefni einstakra ríkja sem mannúðaríhlutanir, sem baráttu fyrir mannréttindum, fyrir kvenréttindum, og sem baráttu við djöfulóða einræðishunda, lífshættulega bæði eigin þjóð og öllum nágrönnum. Þessi taktík hefur náð að sannfæra stóra hluta vinstri vængsins og annarra sem venjulega hampa mannréttindum mest.
  • Upp er komin afskaplega hættulegt ástand í alþjóðamálum sem birtist í því að stríðsöflin hjá Bandríkjunum og NATO, sem með orðum Böðvars Guðmundssonar má nefna “morðingja heimsins og myrkraverkalýð”, fá að þenja út hernaðarkerfi sitt án þess að mæta neinni teljandi andspyrnu heima fyrir [Nú mæta þeir nokkuð skyndilega hernaðarmótstöðu frá því sem kalla má “mótstöðublokkina” á alþjóðavettvangi, einkum Rússum, en um það mun ég ekki fjalla hér]. Ef stríðsöflin mæta ekki hindrunum heima fyrir er það hættulegt fyrir umheiminn eins og sannaðist á Hitlers-Þýskalandi 1939-40.
  • Ég hef aðallega flutt mál mitt á Friðarvefnum og innan SHA auk þess að skrifa stöku sinnum í blöð. En grein mín “Flóttamannasprengjan – á ekki að ræða orsakirnar?” í Fréttablaðinu og Vísi fékk miklu meiri og jákvæðari viðbrögð en önnur skrif mín hafa fengið, sem bendir til að þessi málflutningur eigi hljómgrunn.
  • Ég veit ekki hvort SHA getur breytt sér í andheimsvaldasinnuð samtök. En slík samtök þurfum við sárlega – mótmæli, málflutning, ályktanir og baráttu sem byggir á greiningu á heimsvaldastefnunni, þ.e. gangverkinu á bak við stríðin.
  • Á 7. og 8. áratug síðustu aldar hafði andheimsvaldasinnuð barátta mikil áhrif á samtíð sína og gang heimsmála. Ekkert slíkt hefur gerst ennþá, en ef friðarhreyfing og andheimsvaldasinnar ná að stilla saman strengi sína gæti einmitt flóttamannasprengjan orðið sá vekjari og augnaopnari sem við þurfum.

Efnisflokkar: Alþjóðamál

Ávarp á samstöðufundi með Grikkjum 5.júlí 2015

Kæra fólk, kæru félagar,

þegar þú sáir fátækt uppskerðu bræði stóð á borða sem anarkistar gengu með í gegnum auðmannahverfi Aþenu fyrir nokkrum dögum síðan.

Ég ætti náttúrlega að byrja á að segja eitthvað um bræði, en ég þarf að segja eitthvað um tölur; því nútíminn er endalaus upptalning á tölum og prósentum, í stað þess að leyfa bræðinni að vaxa erum við alltaf að eitra fyrir henni með tölum, bræði er aldrei auðmjúk en í auðmýkt reynum við að sýna fram á réttmæti málstaðarins með því að vera alltaf að telja upp prósentur og upphæðir og tölur, vegna þess að þau sem stjórna lífi okkar hafa ekki áhuga né skilning á neinu nema tölum og í vesældómi okkar þyljum við tölulegar staðreyndir upp eins og bænir, til að sanna að við séum með fullu viti, að við vitum um hvað við séum að tala, í þeirri von að þau fari að hlusta, bænheyri okkur, eins og þau séu með fullu viti, eins og þau séu rökrænar verur sem sé aðeins annt um að allir útreikingar séu réttir, og allar niðurstöður einu réttu niðurstöðurnar:

Árið 2010 voru skuldir Grikklands 310 milljarðar evra, eða 133% af vergri landsframleiðslu. Í dag, eftir alla björgunina, öll þessi ár af aðstoð og góðvild troikunnar, eru skuldir gríska ríkisins 317 milljarðar evra sem er meira en 310 milljarðar.

Minna en 10% af upphæð björgunarpakkans hefur runnið til grísks almennings, á meðan 90% hafa runnið til þátttakenda á evrópskum fjármálamarkaði, evrópskra banka, vogunarsjóða, lífeyrirssjóða og annarra fjárfesta.

Milljónir Grikkja lifa nú í fátækt vegna kreppunnar og treysta á hjálparstofnanir til að komast af. Atvinnuleysi í Grikklandi er meira en 25% og næstum tvö af hverjum þremur ungmennum eru atvinnulaus.*

Eftir fimm ár af björgun er þá svona komið fyrir Grikkjum?
Ef þetta er pakkinn til mín, mætti ég þá kannski afþakka gjöfina?

Á bak við þessar tölur er svo hin mannlega upplifun þeirra sem lifa í samfélagi sem lagt er í rúst, upplifun sem bara er hægt að mæla með empatíu sem er mælieining sem þau sem ná mestum frama og rísa hæst í samfélögum þjóðanna virðast ekki kunna svo vel á; angistin, þunglyndið, sorgin, missirinn, niðurlægingin, hin tæra og ofsafengna örvænting sem fær fólk til að vilja hætta að anda, sem fær fólk til að leysa vandamálið sig sjálft með endalausn.

Á bak við þessar tölur er upplifunin að hafa haldið að þú værir einhvers virði en fatta svo að þú ert einskis virði, einungis til ama, bara drösull og þyrnir og byrði á Angelu Merkel og Christínu Lagarde og Martin Schulz og Mario Draghi og Jean Claude Juncker.

Að upplifa að veröldin þín er svo lítils virði að það er best að segja frá henni svona:

Sjáðu, hér er tilvera þín og sjáðu, hér er svarthol og sjáðu, nú ert þú ekki lengur hér, heldur inní þessu svartholi og það þýðir ekkert að fást um það því eins og allir vita er ekki hægt að ná í það sem hefur sogast inní svarthol.

Undanfarið hefur nútíminn verið upplifun og æfing í því að skilja að nei þýðir já, já eins og þú meinir það, þegar þú meinar það alls ekki.

Æfing í því að skilja að nei-in þín þýða einhvernveginn alltaf já:

Hvað segirðu um að gera innrás í þetta land þarna? Nei.

Ok, I’ll take that as a yes!

Hvað segirðu um að gefa þessu ríka fólki restina af smáræðinu sem þú átt? Nei…

Heyrðu ok frábært, flott já.

Hvað segirðu um að einkvæða þetta heilbrigðiskerfi hér? Nei, ég vil það alls ekki!

Æðislegt, gott að heyra svona skýrt já!

Hvað segirðu um að sprengja þessa flóttamenn þarna bara í tætlur? Guð minn góður, nei!

Töff, þá byrjum við bara á því fljótlega.

Hvað segirðu um að leggja landið þitt í rúst, virkilega ganga frá því, hvað segirðu um að gefa ömmu þinni ekkert að borða, hvað segirðu um lækka launin þín um helming, hvað segirðu um að það sé alltaf rafmagnslaust heima hjá þér, hvað segirðu um að allir sem þú þekkir séu alltaf á bömmer, hvernig lýst þér á það?

Einhver kínversk mótmælakona, hún Dai Qing, alþýða og verkalýður, sagði þegar hún mótmælti byggingu risastíflu sem eins og svarthol lagði heimili hennar, veröld hennar í rúst: Æðstu tjáningu á mannlegri reisn má draga saman í eitt orð: Nei.

Við erum öll búin að vera segja nei lengi, allavega síðan Zapatistarnir komu niður úr fjöllunum, en þau hafa ekki hlustað, þau hafa bara brosað til okkar og blikkað og gefið okkur high five, eins og við værum bestu vinir, eins og við værum öll að fara í sama partý.

Í nei-inu er mannleg reisn fólgin, nútíminn á engar hetjur, en í nútímanum getur það verið nokkurskonar hetjudáð að segja nei þannig að það heyrist, nei þannig að skiljist, nei þannig að þau hætti að láta eins og við séum öll vinir, öll á leið í sama partý, nei þannig að þau skilji að partýið þeirra gæti jafnvel orðið leiðinlegt, gæti jafnvel endað illa, ekki bara fyrir vesalingana sem vinna við að þrífa upp draslið, heldur fyrir þau sjálf, nei þannig að þau fatti að það er kannski kominn tími til að þau hætti að skemmta sér á kostnað annarra.

Þegar Grikkirnir sögðu ok, fokk it, kjósum bara um þetta, sá maður að þeim brá, þau urðu satt best að segja hrædd, hrædd við þetta gríska nei, þetta oxi sem við kunnum öll allt í einu að segja, þau eru hrædd við oxi, hrædd um að Spánverjar segji það, Portúgalir, að við verðum öll eins og Zapatistar á leiðinni niður af Ólympusfjalli, sameinuð í nei-inu, hinu alþjóðlega, alltumlykjandi risastóra Oxi.

Ég hefði náttúrlega átt að tala bara um bræði, ég geri það núna:

Þegar þú sáir fátækt, uppskerðu bræði, þegar þú sáir óréttlæti uppskerðu bræði, þegar þú sáir arðráni uppskerðu bræði, þegar þú neyðir viðbjóðsleg neóliberal já oní fólk og þykist ekki taka eftir uppköstunum uppskerðu á endanum risastórt og æðisgengið nei bræðinnar.

Ég vona og þrái að Grikkir segi nei í dag, því nei-ið þeirra mun enduróma um heimsbyggðina, ákall til almennings um upprisu, staðfesting á því að kapítalistarnir og útsendarar þeirra eiga okkur ekki, eiga ekki orðin okkar, geta ekki hlekkjað okkur, að þessum endalausu árásum þeirra á almenning, þessum endurbætum þeirra á lífi okkar skal og mun ljúka, endalok arðránsins eru runnin upp.

Að lokum: við skulum sameinast í slagorða ópi, á ensku, bæði vegna þess að þá skilja það allir, og líka afþví að mér datt ekkert nógu í smart í hug sjálfri:

From Iceland to Greece, no justice, no peace!

Takk fyrir!Tags: GrikklandEfnisflokkar: AlþjóðamálEvrópusambandiðRæður